« اهدنا الصراط المستقيم »

ما را به راه راست هدایت فرما.

حاکم حسکانی۱ از عالمان مشهور اهل سنت در تأویل این آیه ٬ به نقل از ابن عباس آورده است که رسول خدا صلی الله علیه وآله به علی ابن ابیطالب علیه السلام فرمودند:

تویی راه آشکار٬و تویی راه راست٬وتویی پیشوای مومنان.۲

هم چنین حسکانی به نقل از سلام بن مستنیر جعفی آورده است که گفت:

بر امام باقر علیه السلام وارد شدم و عرض کردم:جانم به فدایت!با این که خوشایندم نیست برایت زحمت فراهم کنم٬اما اگر رخصت فرمایی٬پرسشی کنم.فرمود:از هرچه می خواهی٬ بپرس!گفتم:از قرآن بپرسم؟

فرمود:آری.گفتم:فرموده خداوند در کتابش:(هذا صِراطٌ عَلَیَّ مُستَقیمٌ)۳ چه مفهومی دارد؟فرمود:راه علی بن ابی طالب.گفتم: راه علی بن ابیطالب؟! فرمود:(آری) راه علی ابن ابیطالب.۴

و در روایت دیگری آورده است:

عن ابی عبدالله قال:<الصراط الذی قال ابلیس:«لَأَقعُدَنَّ لَهُم صِراطَکَ المُستَقِیمَ»۵ فهو علیّ.۶

راهی که ابلیس گفت:«من بر سر راه مستقیم تو می نشینم»٬راه علی است.

و در ادامه به نقل از ابی جمیله می گوید:

قال:حدّثنا عبدالله بن جعفر(کذا)قال:حدّث۴نی أخی عن قوله:«هذا صِراطٌ عَلَیَّ مُستَقیمٌ»۷ قال:هو امیرالمومنین.۸

ابی جمیله گفت:عبدالله بن أبی جعفر بر ما روایت کرد که برادرم درباره آیه «هذا صراط علی مستقیم» فرمود:او امیرمومنان است.

و از حذیفه روایت می کند که رسول خدا صلی الله علیه و آله فرمودند:

اگر ولایت علی را پذیرا شوید٬او را هدایت کننده و هدایت شده می یابید و با هدایت او است که می توانید راه راست را بپویید(راه علی شما را به طریق مستقیم٬رهنمون می گردد.)۹

در تفسیر علی بن ابراهیم از امام صادق علیه السلام درباره تفسیر «الصراط المستقیم» نقل شده است که آن حضرت فرمود:

مراد٬امیرمومنان و شناخت او است٬و دلیل آن هم این فرموده خداوند است:«وَأِنَّهُ فِی أُمِّ الکِتابِ لَدَینا لَعَلِیٌّ حَکیمٌ» ۱۰او امیرمومنان است در «امّ الکتاب»۱۱ در این فرموده خدا:« اهدنا الصراط المستقيم »۱۲.

از مفضل بن عمر نقل شده که وی درباره صراط از امام سؤال می کند٬حضرت می فرماید:

«صراط» راه و طریق شناخت خدای عزّوجلّ است٬و آن دو صراط است:صراطی در دنیا و صراطی در آخرت.صراط دنیا همان امامی است که طاعتش واجب است.کسی که در دنیا او را شناخت و به هدایت او اقتدا کرد٬ بر صراطی که آن پل جهنم در آخرت است٬می گذرد وکسی که در دنیا او را نشناخت٬پایش در صراط آخرت می لغزد و به جهنم می افتد.۱۳

۱.أبوالقاسم٬عبیدبن عبدالله بن أحمدبن محمد بن حسکان قرشی عامری نیشابوری٬معروف به ابن الحذاء٬قاضی و محدث بود و عنایتی تام وتمام به علم حدیث داشت.گویند:در زمان او و پس از وی٬در شناخت حدیث و رجال٬کسی به پایه او نرسید.تاریخ وفات وی پس از سال۴۹۰قمری بوده است.

۲.شواهدالتنزیل٬ج۱!ص۷۶٬ح۸۸«أنتَ الطَّریقُ الواضِح و أنتَ الصِّراطُ المُستَقیم٬وأنتَ یَعسُوبُ المومنین».

۳.حجر(۱۵)آیه۴۱:(این راه مستقیمی است که بر عهده من است.)

۴.شواهدالتنزیل ج۱٬ص۷۸٬ح۹۲

۵.اعراف(۷)آیه۴۱.

۶.شواهدالتنزیلج۱ص۷۹ح۹۵

۷.حجر(۱۵)آیه۴۱

۸.شواهد التنزیل ج۱ ص۷۹ ح۹۶

۹.همان ص۸۳ ح۱۰۱

۱۰.زخرف(۴۳)آیه۴

۱۱.یکی از نامهای سوره فاتحه

۱۲.تفسیر قمی ج۱ ص۵۷

۱۳.تفسیر نور الثقلین ج۱ ص۱۷-۱۸ ح۹۱


 

نوشته شده توسط غلام قنبر مولا علی علیه السلام در یکشنبه یکم شهریور 1388 ساعت 0:57 موضوع | لینک ثابت